Książę Józef Poniatowski

(1763-1813)

18 czerwca 1996 r. w Szkole Podstawowej w Ładach odbyła się piękna uroczystość.
Szkoła otrzymała Sztandar ufundowany przez Radę Rodziców. Wtedy też nadano szkole imię - Księcia Józefa Poniatowskiego. Data też nie była przypadkowa.
Kim był Józef Poniatowski?
Dlaczego jego osoba jest szczególnie bliska mieszkańcom Dawid, Ład, Jaworowej, Podolszyna, Falent, Raszyna?
Spróbujmy zarysować odpowiedzi na te pytania. Jego stryj, Stanisław Poniatowski, był ostatnim królem Polski.

Książę urodził się w 1763r. w Wiedniu. Był jeszcze dzieckiem, gdy zmarł mu ojciec; wychowaniem zajęła się matka i monarcha Polski.
Król dobierał bratankowi nauczycieli i wychowawców, wiązał z młodym kuzynem duże nadzieje.

Swoją wielką karierę wojskową książę rozpoczął od służby w wojsku austriackim.
Pod sztandarami cesarza walczył, był ranny. Król wezwał bratanka do Warszawy. Był potrzebny w ojczyźnie. Reformom zapoczątkowanym przez Konstytucję 3 Maja stanęła na drodze Rosja.

W bitwie pod Zieleńcami, 18 czerwca 1792 r. zwyciężyli Polacy dowodzeni przez młodego generała Józefa Poniatowskiego. Osobiście poprowadził oddział do ataku. Podobnie było także w bitwie z Austriakami pod Raszynem, na polach wspomnianych wsi, w 1809 r. Historyk napisał między innymi:
"Atak na bagnety prowadzony osobiście przez wodza doprowadził do zwycięskiego przesilenia w beznadziejnej, wydawałoby się, sytuacji. Żołnierze widząc wokół siebie (...) na przedzie wodza naczelnego maszerującego spokojnym krokiem, z ulubioną fajką w zębach, otrząsnęli się z nastroju paniki i przygnębienia. Nabrali wiary we własne siły i możliwość zwycięstwa.
Poczucie własnej wartości, które się wówczas ukształtowało w młodej i nie doświadczonej armii Księstwa, istniało już do końca epoki napoleońskiej, a nawet ją przetrwało." (Romuald Romański, "Raszyn 1809").
Zwycięska bitwa pod Raszynem pokrzyżowała Austriakom ich niecne plany.

To nie brawura była przyczyną tragicznej śmierci księcia w nurtach Elstery.
Z powodu pomyłki saperzy francuscy zbyt wcześnie wysadzili most na rzece, pozostawiając tysiące żołnierzy po stronie nieprzyjaciela.
19 października 1813 r. w "bitwie narodów" książę, marszałek Francji był trzykrotnie ranny. Czwarta kula ugodziła go, gdy już przepłynął wartką rzekę, gdy był na przeciwległym brzegu.

Barwna jest postać patrona naszej szkoły.
Już za życia wzbudzał sympatię, choć miał też przeciwników. Krążyły o nim legendy. Żołnierze go kochali, młodzież podziwiała za odwagę i heroizm.

Dzień urodzin księcia Józefa Poniatowskiego - 7 maja jest Świętem Szkoły Podstawowej w Ładach.